آورده ، در آنجا منزل فرمودند . اهالى نيز از اسكله بيرون آمده ، بار ديگر به زيارت آن جناب مستطاب مشرف شدند . از روز ورود تا مدت 18 روز ، در « يالى » مهمان جناب « سفير كبير » بوده ، جناب « سفير كبير » محبت قلبى كه نسبت به آن جناب داشت ، راضى نمىشد كه از خدمت « آقا » آنى غفلت نمايد . بعد از ورود ، جمعى از « اعيان » و « نجبا » و « شرفاى » شهر ، بعد از استماع تشريف فرمايى جناب « آقا » به ديدن آمده ، و پس از استفاضه مراجعت مىنمودند . از جمله جنابان وزير مهام خارجه و وزير اوقاف و شريف عون ( برادر شريف حسين ، امير مكه ) - زادها اللّه شرفا « 1 » - و شريف عبد المطلب ( امير سابق مكه ) و نديم اديب « ابو الهدا » ، كه نديم بزم « اعلى حضرت سلطان » است ، الحق مرد فاضل و اديب كامل و واقف اسرار و مخبر اوضاع عصر بود . اكثر اوقات ، انيس و جليس حضور همايونى است و از سير و تواريخ و اشعار « عجم » و « عرب » اطّلاع كامل دارد . جناب « آقا » نيز در بعضى [ از ] روزها ، به اتفاق جناب « سفير كبير » رسم بازديد را به عمل مىآوردند . ملاقات جناب « آقا » ، چنان‌چه رسم سابقى ايشان است كه با ادنى « 2 » و اعلى مساوى بود ، موجب مزيد الفت و تأليف قلوب عامّهء ناس گرديد . حقيقتا اين سفر خيريّت اثر ، موجب نتايج خير كثيره و باعث ازدياد در روابط مسلمين دولتين عليّتين خواهد شد ، زيرا كه جماعت آن طرف تا حال از علماى شيعه كسى را نديده بودند ، كه از جانب دولت سنّيهء عثمانيّه ، در حقّ او چنين « تعظيم » و « تكريم » شده ، در نزد اركان دولت و وكلاى ملّت معزّز و محترم آيد . الحمد للّه به خواست خداوند به عزّت و احترام و به قانون شرع انور رفتار شده ، مشهور عالميان گرديد كه رويهء « اسلام » و « اسلاميان » چيست و معنى اين مذهب حقّه ، نه چنان بود كه مىدانستند . اميد دارم كه من بعد قوت حجّاج « ايران » بيش از پيش بوده ، يوما فيوما مثل

--> ( 1 ) . جملهء فعلى دعايى به‌معناى خدا زياد كند شرف او را . ( 2 ) . كمتر ، كوچك‌تر ، فرومايه ، فرودين ، پايين‌تر .